Làng Hoa Vị Khê [Lưu Trữ] - Diễn đàn Nam Định | Cộng đồng mạng lớn nhất Tỉnh Nam Định | Kết nối Trái tim Nam Định

nguyenhung24h

07-21-2008, 12:50 AM

Thưởng hoa giữa vùng đất đầy chất thơ
Nhắc đến các làng hoa, chắc hẳn người dân xứ Bắc đều nghĩ ngay đến Yên Phụ, Nghi Tàm, Quảng Bá, Nhật Tân và Ngọc Hà. Tuy nhiên, sẽ thật thiếu sót nếu không nhắc đến một làng hoa cổ mà theo truyền thuyết xưa, đây là vùng chuyên trồng cây cảnh và hoa để làm đẹp cung điện nhà Trần ở phủ Thiên Trường. Đó là làng hoa Vị Khê thuộc huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định.

Nằm dọc theo chân đê, Vị Khê là một thôn nhỏ, nhà nối nhà đơn sơ, giản dị, nhà nọ ngăn với nhà kia chỉ bằng những bức "tường" lá xanh. Vị Khê điển hình với những hàng rào bằng hoa ngâu tạo nên khung cảnh thôn quê thơ mộng, giản đơn mà có chút gì đó đằm thắm, sâu lặng. Từ xóm này qua xóm khác, chúng ta đều đi dưới những vòm ngâu xanh biếc với những bông hoa li ti màu vàng, thoang thoảng mùi hương nhè nhẹ, thật dễ chịu.

Sau những vòm ngâu xanh mướt, chúng ta được chiêm ngưỡng và đắm mình trong hương thơm của một số cây hoa dân tộc đã trở thành "của hiếm" như hải đường, lan tiêu (còn gọi là tử tiêu), dạ hợp (hoa trứng), móng rồng, ngọc lan, mộc,... được trồng tập trung tại vườn của các hộ gia đình làng hoa Vị Khê. Song chẳng lẽ phải về tận làng Vị Khê mới được thưởng hoa dân tộc? điều đó không hoàn toàn đúng, song Vị Khê mới là quê gốc của các loài hoa này. Các cây hoa dân tộc tại các làng hoa Yên Phụ, Nghi Tàm, Quảng Bá, Ngọc Hà và những làng hoa của Hà Nội đều được chiết giống từ đây.

Vị Khê còn là quê hương của các loại hoa đào, trong đó có bạch đào, đào phai và bích đào. Người dân Việt Nam ưa bạch đào bởi mùi thơm, chuộng đào phai bởi thế tự nhiên, màu sắc trang nhã, thích bích đào bởi màu sắc tươi mới, rực rỡ,... Vì thế, cây đào không thể thiếu trong dịp Tết cổ truyền dân tộc. Song hành cùng sắc đào tươi thắm là bạt ngàn quất, làm ấm nồng thêm hương vị ngày Tết cổ truyền với sắc lá xanh non, màu quả vàng tượng trưng cho no ấm, cho vượng khí của ngày xuân. Bởi thế, Vị Khê được coi là làng quất nguyên thuỷ của Việt Nam.

Cây cảnh của làng hoa Vị Khê giờ đây không còn giới hạn với "sung, si, sanh, đa, lộc" mà hầu như tất cả các cây rừng hoặc cây hoang dã về đến tay các nghệ nhân làng hoa Vị Khê đều trở thành sản phẩm sinh vật cảnh có giá trị kinh tế cao. Xu hướng chơi sinh vật cảnh hiện không dừng ở phạm trù "thế" và "dáng" mà phát triển thành nhu cầu thưởng thức nghệ thuật. Do vậy, cây thế đòi hỏi phải có hoa, có quả như cây sung, lộc vừng, cây khế, cây ổi, cây ruối, cây hoa giấy,... Với đôi tay vàng, các nghệ nhân Vị Khê đã tạo nên nhiều tác phẩm độc đáo, vô giá, để lại giá trị cho muôn đời.

Du khách tới làng hoa Vị Khê sẽ thấy tâm hồn thanh thản bởi hương đồng, gió nội hoà quyện vào hoa thơm trái ngọt, màu sắc quyến rũ. Hàng năm, cứ vào ngày đầu xuân, làng hoa Vị Khê lại tổ chức hội hoa cây cảnh để tiến hành giao lưu cùng du khách xa gần. Đây cũng là cuộc thi tài trong việc trồng và chăm sóc cây cảnh, để tôn vinh tài nghệ và truyền thống của mảnh đất văn hiến, tích tụ suốt 800 năm.

Đến nay, Vị Khê là nơi duy nhất còn lưu giữ được giống và nghệ thuật chăm sóc một số loài hoa dân tộc quý hiếm. Tuy nhiên, cùng với sự du nhập nhiều giống hoa ngoại vào Vị Khê, các loại hoa dân tộc đang dần bị mai một. Cũng như đào phai, sói, một loại hoa bụi rất đẹp, thường đi chung với ngâu cũng đang hiếm dần. Xem ra, xu hướng trồng các cây cảnh hiện đại đang lấn dần sự quan tâm và lưu giữ những cây hoa dân tộc. Do đó, không chỉ riêng Vị Khê, số đông các làng hoa khác đang dần để tuột mất những loài hoa cổ truyền.

Ước mơ lớn của người dân làng hoa Vị Khê lúc này là tỉnh Nam Định sẽ xây dựng quy hoạch làng hoa, biến Vị Khê từ một làng hoa cổ truyền dân tộc thành một khu văn hoá và nghệ thuật thưởng thức hoa. Trong đó, bên cạnh những đường hoa, xóm hoa, sẽ có những dãy nhà nghỉ được xây dựng theo lối kiến trúc dân gian. Khách đến thăm làng hoa cổ truyền Vị Khê sẽ được sống trong không gian của triệu triệu loài hoa, được ngủ dưới hoa, sống giữa thiên nhiên đầy hương sắc. Để rồi, du khách sẽ được nghỉ ngơi, thưởng trà ướp hương ngâu nồng nàn với những đặc sản của Nam Định như chuối ngự, kẹo Sìu Châu dưới một vườn bướm ong vui đùa. Xa xa, phía bên này đê, du khách có thể thuê thuyền chơi trăng trên sông Đào hay chờ đợi khoảnh khắc hoa quỳnh nở. Ước mơ tự nhiên và giản dị ấy của người dân làng hoa Vị Khê cũng là trăn trở của các cấp chính quyền địa phương để Vị Khê mãi là nơi lưu giữ hồn dân tộc trong từng cánh hoa thơm