Tết nhất làm chi ai bày tết nhất làm chi

      4
“Tết nhất có tác dụng chi, Ai bày đầu năm nhất làm chi? Lo quần lo áo, lo đi chạy tiền”… 

Đó là phần đa câu hát thân thuộc trong bài nhạc trào phúng có tên Du Xuân của ban nhạc trào phúng lừng danh nhất việt nam là AVT. Với khá nhiều người, lúc nghe tới lại câu hát này thì từng nào kỷ niệm lại ùa về.

Bạn đang xem: Tết nhất làm chi ai bày tết nhất làm chi

Cho dù đó là 1 bài nhạc trào phúng để chọc cười cợt thiên hạ, nhưng hiện nay nghe lại thì thấy khóe mắt cay cay vị những ký ức chẳng thể nào quên về những cái Tết của ngày xưa. Vả lại, cho dù 50-60 năm đang trôi qua, nhưng các nỗi lo toan về ngày Tết giáp với lúc nào cũng giống nhau, người xưa cũng không khác thời nay là mấy.

Ngày Tết mang lại với niềm hân hoan đón rước năm new và niềm hy vọng mới, thì lân cận đó, nhiều người dân không tránh ngoài cảm giác bề bộn lo lắng, bắt buộc cố rất là làm sao để mái ấm gia đình được đón một chiếc Tết được tươm tất, váy đầm ấm, sung túc nhất, để cả năm luôn được đón về những niềm may mắn.

*

Ca khúc Du Xuân nối liền với Ban AVT, là ban tam ca trào phúng đã đi vào lịch sử hào hùng âm nhạc vn với đặc điểm châm biếm với hài hước, nhiều lúc xen lẫn với cùng 1 sự mai mỉa của nó. Người sáng tác bài nhạc hài hước này cũng chính là trụ cột của ban AVT: cố kỉnh nghệ sĩ Lữ Liên, cũng là thân sinh của thế hệ ca sĩ tài năng của nhạc Việt: Tuấn Ngọc, Khánh Hà, Anh Tú, lưu lại Bích…

Mời các bạn nghe lại 2 phiên bản: Du Xuân thu âm trước 1975 của hãng sản xuất Sóng Nhạc cùng Chúc Xuân thu âm sau năm 1975 của trung trọng điểm Asia:

Trước 75:

Click để nghe

Phần diễn tả sau 1975 bên trên Asia:

Click để nghe

Xuân khứ xuân lai xuân bất tậnXuân đi xuân lại mãi còn xuânTết tốt nhất ai ơi cứ lại hoàiKhông chi phí tiêu tết (ứ ư) vậy thời… vậy thời tính sao?Tính… sao?

Tết nhất làm chi?Ai bày đầu năm nhất có tác dụng chi?Lo quần lo áo lo đi chạy tiềnNgười bạn vui đầu năm mới (chứ) liên miênRiêng tôi nghĩ về tết nhưng mà điên mẫu đầu

Lo nhiều (mà) mang đến nỗi mọc râuNăm thuộc tháng tận qua mong xổ xuiCũng liều (mà) xanh-xít (chứ) đít-đuiĐể tía ngày tết vui mỉm cười no saySang năm (mà) ta lại kéo cày

Nhưng nhưng mà biết cậy nhờ ai?Bây tiếng tôi biết cậy nhờ ai?Chỉ còn cách đợi thần tài cho tới thăm

Nghỉ luẩn quẩn (chứ) làm cho chi,Thôi chớ (mà) nghĩ quẩn (chứ) có tác dụng chiXuống thăm (mà) chợ đầu năm mới (mấy) ta đi mặt một vòngMua tìm mất công, chẳng cần mua sắm mất công

Xem mang đến khoái mắt, cho lòng nhẹ êmThoạt vào hàng vải (chứ) tây đen, sản phẩm vải tây đenCô nữ ngồi két mỉm cười duyên liếc thầmAnh bảy mời khách hàng (mấy) vào thămBa mươi lăm một thuớc, cha mươi lăm tốt rồi

(ba mươi lăm một thước, bố mươi lăm ga bin soa, pô-pơ-lin soa, tía mươi lăm một thước,rẻ rồi, bố mươi lăm một thước, vào đây, vào đây…)

Qua hàng (mà) giò chả (mấy) coi chơiMấy cô gói bánh trông tín đồ cũng hayCô ơi, sao đầu năm mới (chứ) năm nayBánh bác thời có, bánh dầy cô để đâu?

Ông ơi, phân phối hết (mấy) từ lâuHỏi bỏ ra vớ vẩn, biết đâu em trả lời!Len trong đám chợ (chứ) đông ngườiHàng cam, hàng táo, ngồi bên cạnh hàng dưa

Cô mặt hàng (mà) vú sữa mới dễ ưa“Bán tha hồ lựa, ai mua thì vào”Gớm sao (mà) tiếng nói (mới) ngọt ngào.

Nhưng cơ mà anh Cả anh Hai đó ơi ờiƠi…Đi coi thời đi mau mauGiao thừa thời nhớ rủ nhau về nhà

Năm bắt đầu đừng để vợ laĐừng chơi cờ bội nghĩa mà ra bót nằmChi bởi đi lễ Lăng ÔngĐầu xuân năm mới tết đến xin xâm ước tàiAnh Cả, anh Hai kia ơi…ời

Bằng trăm ngày thường,Mùng Một (mà) hành lễ Lăng Ông,Cầu thanh đắc lộc, bởi trăm ngày thườngBằng trăm ngày thườngBằng trăm ngày thường

Năm nay tiền vô (mà) ai ơi đừng lo (mà) áp phe thì nhiều (mà) áp phe thì nhiềuCầu trời (mà) bản thân trúng áp phe (mà) sắm máy lạnh,Tậu xe cộ Huê Kỳ, mua xe Huê Kỳ, sắm xe Huê Kỳ

Năm mới cuộc đời lên hươngNăm mới tràn trề yêu thươngNăm bắt đầu thần tài giúp taNăm mới năm đẹp mắt Thái Hoà…

Đôi đường nét về ban nhạc vui nhộn AVT:

Những tình nhân nhạc ở thành phố sài gòn trước năm 1975 vẫn luôn nhớ về Ban kích cồn nhạc AVT (sau kia thành Ban tam ca trào phúng AVT) tất cả lối trình diễn lạ mắt và gần như là là nhất ở miền nam xưa, với những bản nhạc gồm lời ca dí dỏm, châm biếm tại tp sài thành trước năm 1975.

*

Ban nhạc AVT xuất hiện lần đầu vào thời điểm năm 1958, gồm bố nghệ sĩ còn siêu trẻ rất nhiều là tân binh của đái đoàn 1 CTCT, tên là Anh Linh, Vân Sơn và Tuấn Đăng, chuyên trình diễn những bản nhạc vui tươi, lối trình diễn rộn ràng tấp nập và khuấy cồn sân khấu. Họ lấy 3 chữ đầu của thương hiệu 3 thành viên trong ban nhạc nhằm ghép lại thành tên ban nhạc AVT.

Người đứng ra thành lập ban AVT là nhạc sĩ Anh Linh (Chứ không hẳn là nhạc sĩ Lữ Liên như rất nhiều người lầm tưởng, vì mãi sau đây thì Lữ Liên mới đồng ý gia nhập AVT). Nhạc sĩ Anh Linh có căn phiên bản về nhạc lý vững vàng buộc phải từng có thời hạn được cử sửa chữa thay thế giáo sư âm thanh Phạm Nghệ làm trưởng phòng ban của Đại Đội nghệ thuật Trung Ương (sau sẽ là Biệt Đòan âm nhạc Trung Ương). Ông đã biến đổi được khoảng chừng 20 bài, trong những số ấy có một số trong những bài phổ trường đoản cú thơ của thi sĩ Hà Thượng Nhân với Nhất Tuấn.

Việc viết tên ban nhạc là AVT cũng chính là một chi tiết thú vị về sau được nhạc sĩ Anh Linh nói lại. Thuở đầu ban nhạc biểu diễn ở phòng trà, thường xuyên được reviews là ban tam ca Anh Linh – Vân đánh – Tuấn Đăng, là tên gọi của 3 thành viên lúc đầu tiên. Họ biểu diễn thường trực ở chống trà khét tiếng nhất tp sài gòn hồi thập niên 1950 là Anh Vũ.

Một hôm, chủ ở trong nhà trà Anh Vũ sẽ thuê fan vẽ một lớp biểu ngữ rất lớn để giăng ngang mặt đường Trần Hưng Đạo (Gần phòng trà Anh Vũ trê tuyến phố Bùi Viện) nhằm mục tiêu quảng cáo đến phòng trà nhạc, tương tự như giới thiệu là gồm sự thâm nhập của Ban tam ca. Tuy nhiên ban tam ca từ bây giờ vẫn chưa có tên chính thức, nếu ghi rõ 3 thương hiệu thành viên thì lâu năm dòng, bắt buộc họ ra quyết định gọi chúng ta là ban Kích Động Nhạc ANH VŨ.

Trong chữ ANH VŨ thì chữ A với V được viết hoa màu đỏ, phần nhiều chữ sót lại màu xanh. Khi những người vẽ chữ mới làm kết thúc hai chữ A cùng V màu đỏ và chữ NH màu xanh thì tình cờ nhạc sĩ Anh Linh đi tới. Sau khoản thời gian hỏi ra và biết được họ định viết chữ ban Kích Động Nhạc Anh Vũ, nhạc sĩ Anh Linh lập tức nói là đó chưa hẳn tên của ban nhạc. Mặc dù vì đội thợ đang lỡ viết gần xong rồi, yêu cầu nhạc sĩ Anh Linh ngẫm nghĩ một thời điểm rồi nói họ vứt đi chữ NH, viết thêm chữ T red color để trở thành ban Kích Động Nhạc A-V-T, cũng chính là chữ đầu của thương hiệu 3 member Anh Linh, Vân Sơn, Tuấn Đăng.

Thời gian hát sống Anh Vũ, ban AVT cũng hay hát nhạc ngoại quốc với thường được MC reviews là tên là AVT Darlingson để cho người ngoại quốc dễ hiểu. Darlingson là chữ gọi trại đi của Đăng Linh sơn – là tên của 3 member AVT.

Thời gian đó, ban AVT khôn xiết được yêu quý và thường xuyên được người theo dõi phòng trà yêu mong hát thêm các nhất, đề xuất thù lao được trả mang lại họ cũng tương đối cao, mỗi cá nhân nhận được 1000 đồng cho 1 đêm diễn. Để so sánh thì được biết thời điểm này tiền trả đến “quái kiệt” trằn Văn Trạch là 700 đồng.

Hình ảnh quen thuộc của AVT thường trông thấy trên sảnh khấu là họ phần đa mặc quốc phục với khăn đóng, áo dài, tự bầy các một số loại nhạc khí dân tộc. Mặc dù trước khi sử dụng những loại nhạc cụ truyền thống lịch sử đó thì họ cần sử dụng nhạc khí Tây phương: Anh Linh nghịch guitar, Vân Sơn nghịch trống cùng Tuấn Đăng áp dụng contre-bass.

*

Ban AVT đã reviews đến xã nhạc sài thành thời kỳ nhộn nhịp một lối diễn đạt khác biệt, rất vui tươi và sống động bằng những tiết mục sáng chế ở trên sảnh khấu nhạc hội và phòng trà ca nhạc.

Sang thập niên 1960, Ban AVT yêu cầu thêm phần đa ca khúc mới tương xứng với mình nhằm trình diễn. Nhạc sĩ Lữ Liên có ý định nghiên cứu một loại nhạc mới, kế thừa từ những bài bác nhạc châm biếm mà những nhạc sĩ Lê Thương, trằn Văn Trạch đang sáng tác từ đầu thập niên 1950, Lữ Liên cải cách và phát triển cao hơn để viết ra nhiều ca khúc thuộc thể loại nhạc bắt đầu lạ, hotline là nhạc trào phúng, được viết trên giai điệu nhạc cổ truyền. Tự những bài xích hát này, ban AVT đã sinh sản dựng được một phe phái âm nhạc riêng biệt.

Xem thêm: Cặp Đôi 'Cheese In The Trap' Lên Chức 'Thánh Hôn' Phim Hàn

*

Ca khúc đầu tiên của thể một số loại đó là bài xích Tam Nghiệp, nội dung biểu thị 3 cánh mày râu Thợ Nhuộm, Thợ Sửa Khóa cùng Thầy Bói. Lúc AVT mang lên bộc lộ ở rạp Thống Nhứt, lần đầu tiên khán giả vẫn được thưởng thức một nhạc phẩm trào phúng với đầy đủ âm điệu truyền thống cổ truyền quen thuộc, cùng phần nhiều lời ca dí dỏm và thẩm mỹ và nghệ thuật trình diễn sống động, đem lại nhiều giờ đồng hồ cười.

Kể từ đó Ban AVT bước vào một khúc quanh quan tiền trọng, chuyên thuyết trình những nhạc phẩm trào phúng, nội dung bài xích hát gần cận với cuộc sống thường ngày, nhiều phần là các sáng tác của Lữ Liên. Vào bây giờ nhạc sĩ Lữ Liên (cha của Tuấn Ngọc, Khánh Hà…) vẫn chưa bắt đầu làm AVT, mà chỉ là fan chuyên chế tạo nhạc để ban tam ca hát.

*

Năm 1962, trưởng đội là nhạc sĩ Anh Linh rời nhóm để vào học tập khóa sĩ quan, nghệ sĩ Hoàng Hải vào sửa chữa vị trí. Hoàng Hải thương hiệu thật là giữ Duyên, là anh ruột của cố chuẩn chỉnh tướng lưu lại Kim cương cứng (nhân đồ vật trong ca khúc cho Một tín đồ Nằm Xuống – Trịnh Công Sơn).

Thời gian này, bên cạnh hát nhạc của Lữ Liên, nhạc sĩ Anh bởi cũng chế tác nhạc mang đến AVT cùng với nhạc phẩm khét tiếng là Huynh Đệ đưa ra Binh. 2 bạn bè nhạc sĩ Phạm Duy Nhượng cùng Phạm Duy cũng tham gia vào một số loại nhạc này với Ai Lên xe pháo Bus, Du Xuân Qua Đèo tía Dội, lơ thơ Tơ Liễu, Trấn Thủ lưu Đồn, 3 bà bầu Chồng…

*

Từ đầu những năm 1960, AVT vươn lên là ban Tam ca chạy khách nhất trên khắp mọi phương tiện và địa điểm biểu diễn, trường đoản cú đài phạt thanh, các phòng trà ca nhạc, vũ trường cũng tương tự các Đại Nhạc Hội. Có thể nói AVT đã trở thành một hiện tượng kỳ lạ trong làng mạc nhạc miền nam với một trường phái biểu diễn chưa từng có trước đó: bề ngoài âm nhạc trào phúng đưa về nhiều giờ cười đến khán giả.

Ngoài những bài xích hát mang tính châm biếm những lề thói xấu, tín đồ nghe nhạc còn cảm thấy yêu thích với những bài bác có hình thức lời thanh ý tục của nhạc sĩ Lữ Liên, tựa như với đều thi phẩm xưa của phụ nữ sĩ hồ nước Xuân Hương, tiêu biểu của thể các loại này là bài Cờ Người.

Thời gian sau đó cũng có một vài ban trào phúng thành lập nhưng tất yêu thu hút được khán giả như AVT, nên đã không tồn trên được bao lâu và tự biến mất không còn được ai nhớ đến.

Trong khoảng thời hạn từ 1960 đến 1964, Ban AVT đã làm được 2 hãng đĩa Sóng Nhạc cùng Hãng Dĩa nước ta mời thu đến 20 đĩa nhạc, diễn tả ở những phòng trà ca nhạc và vũ trường to ở thành phố sài gòn như Queen Bee, Quốc Tế, Bồng Lai,…

Click nhằm nghe những bản thu âm của ban AVT trước 1975

Đến năm 1965, người nghệ sỹ Hoàng Hải phục viên (lúc đó các thành viên AVT vẫn nằm trong quân đội), vào sửa chữa là nhạc sĩ Lữ Liên. Từ cơ hội đó Lữ Liên là trưởng ban AVT cho tới tận sau này này. Ông cũng đôi khi là trưởng phòng ban kịch của Biệt Đoàn âm nhạc Trung Ương.

Sau khi thừa nhận lời kéo ban AVT, dịp đó tuy nhiên trong ban không thể ai tên chữ tất cả A nữa, mà lại Lữ Liên vẫn ra quyết định giữ thương hiệu ban nhạc như cũ, vì cái tên AVT đã từng đi sâu vào tâm trí của công chúng. Bên cạnh đó ông cũng đổi khác 2 điều đặc biệt quan trọng cho AVT, đó là không sử dụng nhạc khí tây phương nữa mà đổi sang cần sử dụng nhạc khí cổ truyền Việt Nam: Vân Sơn đùa Tỳ Bà, Tuấn Đăng chơi lũ đoản cùng Lữ Liên sử dụng bầy nhị (đàn cò). Thời gian sau đó, ông cũng quyết định đổi tên tuổi cho AVT, không có cách gọi khác là “Ban Kích Động Nhạc AVT” nữa, mà đổi mới “Ban Tam Ca Trào Phúng AVT”. Tuy nhiên sau này, tín đồ ta vẫn quen điện thoại tư vấn Ban AVT là Kích Động Nhạc.

*

Từ năm 1966-1967, Ban AVT vẫn theo Đoàn Văn Nghệ việt nam của nhạc sĩ Hoàng Thi Thơ làm cho trường đoàn đã đi thuyết trình tại khôn cùng nhiều đất nước như Lào, Campuchea, Philippines, Thái Lan, Singapore, Malaysia, Nhật Bản,… Sang đến năm 1968 thì đoan đi lưu giữ diễn tận những nước Châu Âu như Pháp, Thụy Sĩ, Anh, rồi đến những nước Bắc Phi là Marrocco, Algérie, Tunisie… ở đâu AVT cũng lượm lặt được những thành công rực rỡ, kia là thời hạn cực thịnh của ban nhạc.

Tháng 4 năm 1975, ban AVT tan rã, nhạc sĩ Lữ Liên thanh lịch Mỹ, 2 thành viên khác thì làm việc lại và chịu đựng số phận bi thảm. Vân Sơn đang nhảy mong Thị Nghè với ra đi trong tức tưởi, còn Tuấn Đăng tắt hơi năm năm 2016 trong nghèo khó.

Một ít ngày sau khi sang Mỹ, nhạc sĩ Lữ Liên quyết định tái lập ban AVT tại hải ngoại, bao gồm Lữ Liên, Vũ Huyến với Ngọc Bích. Năm 1977, nghệ sỹ Trường Duy sửa chữa thay thế Ngọc Bích, với cỗ 3 này, họ đi lưu lại diễn Châu Âu vào 19 ngày.

Năm 1987, nhạc sĩ Anh bằng đã thực hiện 1 cuốn băng AVT Hải Ngoại thứ nhất do trung vai trung phong Asia phạt hành.

Năm 1992, người nghệ sỹ kịch Hoàng Long thay thế sửa chữa Vũ Huyến.

Như vậy 3 nghệ sĩ ở đầu cuối của ban AVT là Lữ Liên, trường Duy cùng Hoàng Long.

Ngày 8 tháng 7 năm 2012, nhạc sĩ Lữ Liên qua đời ở tuổi 92.Ngày 10 tháng 9 năm 2019, người nghệ sỹ Trường Duy tắt thở ở tuổi 71.Và sớm nhất là ngày 11 tháng 11 năm 2020, nghệ sỹ Hoàng Long đã từ trần ở tuổi 84.